Tentrr hikâyesi: hazır kurulu çadırla büyümek ve hızın bedeli

Başarı hikâyeleri genellikle mutlu biter. Tentrr'inki bitmedi. Yine de bu yazıyı başarı hikâyeleri arasına koyduk, çünkü Tentrr birkaç yıl içinde ABD'nin kuzeydoğusunda yüzlerce kamp yeri açtı, yatırım topladı, eyalet parklarıyla anlaşma yaptı. Sonra hızlı büyümenin faturası geldi. İki taraf da kendi kampını işleten biri için öğretici.

Fikir: misafir değil, çadır hazır gelsin

Tentrr 2015'te eski bir yatırım bankacısı olan Michael D'Agostino tarafından New York'ta kuruldu. Fikir şuydu: ABD'de kamp yapmak isteyen çok insan var ama çoğunun ekipmanı, bilgisi ya da sabrı yok. Öte yandan elinde boş arazisi olan çok sayıda insan var ama kampçı ağırlamayı bilmiyorlar.

Tentrr bu iki tarafı birleştirirken bir adım daha attı: arazi sahibine sadece "ilan aç" demedi, araziye standart bir kamp seti kurdu. Bu set, yükseltilmiş ahşap bir platform üzerinde büyük bir kanvas safari çadırı, içinde yatak ve temel donanımdan oluşuyordu. Misafir çadır kurmakla uğraşmıyor, kurulu bir çadıra varıyordu.

Arazi sahiplerine şirket "CampKeeper" (kamp bekçisi) adını verdi. Associated Press'in 2018 tarihli haberinde aktarılan örneğe göre bir arazi sahibi seti kurdurmak için Tentrr'e 1.500 dolar ödemiş, rezervasyon gelirinin yüzde 80'ini alıyordu. Gecelik fiyatlar o dönem 100 doların üzerindeydi.

Hızlı yükseliş

Rakamlar kısa sürede büyüdü:

Maine anlaşması ilginçti. Normal eyalet parkı kamp yerleri o dönem gecelik 15-45 dolar arasındayken Tentrr çadırları 100 dolardan satılıyordu. İçinde odun sobası olan, platform üstünde kurulu bir çadır, aynı parkta bambaşka bir ürün haline gelmişti. Basın Tentrr'i bu dönemde "kamp yerlerinin Airbnb'si" diye anıyordu.

Tökezleme

2 Ocak 2023'te şirket Delaware'de iflas koruması (Chapter 11) için başvurdu. Başvuruda şirket, pandemi döneminde hızla genişlediğini ama talebin bu genişlemeye yetişmediğini ve nakit akışı sorunu yaşadığını belirtti. Aralık 2023'te dava tasfiyeye (Chapter 7) dönüştü.

Sektör bülteni Outdoor Hospitality Weekly'nin derlemesine göre bu süreçte bazı arazi sahipleri ödemelerini alamadığından ve hizmet kalitesinin düştüğünden şikâyet etti. Bu şikâyetler bireysel paylaşımlara dayanıyor, dolayısıyla genelleme yapmak doğru olmaz. Ama tablo açık: kurulu set modeli büyüdükçe ekipman, bakım ve ödeme yükü de büyüdü.

Tentrr neyi doğru yaptı

• Misafirin en büyük engelini kaldırdı. Çadır kurmak, ekipman almak, yer aramak. Tentrr bunların hepsini ortadan kaldırdı. Kampa yeni başlayan biri için bu, "gideyim mi" sorusunu "gidelim" cevabına çeviriyordu.
• Standart bir ürün sattı. Her Tentrr yeri aşağı yukarı aynı donanıma sahipti. Misafir ne bulacağını fotoğrafa bakmadan bile tahmin edebiliyordu.
• Arazi sahibinin işini basitleştirdi. Kurulum, ilan ve ödeme şirketteydi. Arazi sahibi alanı temiz tutuyor ve misafiri karşılıyordu.

Nerede zorlandı

• Ekipman bilançoya yüklendi. Her yeni yer, platform, çadır ve donanım demekti. Başvuruda bir ekipman kiralama sözleşmesinin yeniden müzakere edilmesi de gerekçeler arasındaydı.
• Talep kalıcı sanıldı. Pandemi dönemindeki kamp talebi bir taban değil bir zirve olabilirdi. Bu ayrımı yapmadan büyümek, yükü artırdı.
• Güvenin taşıyıcısı ödemeydi. Bir pazar yerinde arazi sahibinin güveni zamanında yapılan ödemeyle ayakta durur. Ödeme gecikmeleri başladığında ağın kendisi zayıflar.

Bunların hiçbiri modelin kötü olduğunu göstermiyor. Kurulu çadır fikri bugün de pek çok glamping işletmesinin temelinde duruyor. Sorun, fikrin kendisinden çok büyüme hızıyla altyapının, ödeme düzeniyle güvenin aynı tempoda ilerlememesiydi. Küçük bir işletmenin avantajı tam da burada: her adımı görerek, kendi kasasından ve kendi hızında atabilir.

Türkiye'deki bir kamp işletmesi için ne çıkar

Tentrr'in hikâyesi büyük bir girişimin hikâyesi gibi görünse de birkaç dersi doğrudan küçük bir kamp alanına taşınabilir:

1. Hazır kurulu çadır gerçekten satıyor. Kendi ekipmanı olmayan şehirli misafir için kurulu bir çadır ya da platformlu bir çadır, boş parselden daha kolay satılır. İki üç kurulu çadırla başlamak, parsel ağırlıklı bir alana yeni bir misafir grubu getirebilir.
2. Ekipmanı küçük adımlarla büyütün. Her yeni çadır, bakımı, depolaması ve kışı olan bir yatırım. Bir sezonun doluluk verisi elinizde olmadan beş çadırı on yapmak, Tentrr'in yaptığının küçük bir versiyonu olur.
3. İyi bir sezonu yeni normal sanmayın. Bir yaz çok dolu geçtiyse bunun nedenini bulun. Bayram mı denk geldi, yol mu açıldı, bir sosyal medya paylaşımı mı tuttu? Kalıcı olanla geçici olanı ayırmak, yatırım kararını doğru verdirir.
4. Standart, misafirin güvenidir. Her çadırda aynı yatak, aynı aydınlatma, aynı temizlik düzeni. Böylece fotoğrafla gerçeklik arasındaki fark kapanır, şikâyet azalır. Bu konuda misafir deneyimini anlattığımız yazıya da göz atabilirsiniz.
5. Bir platformla çalışırken ödeme düzenini sorun. Hangi aralıkla ödeme yapıldığı, iptallerde ne olduğu, platform kapanırsa rezervasyon verisinin size kalıp kalmadığı. Bunları baştan bilmek, kötü günde sizi korur.
6. Kurulu çadırın gerçek maliyetini hesaplayın. Satın alma fiyatı işin sadece başı. Platform ya da zemin hazırlığı, yatak ve tekstil, her sezon yıkama ve onarım, kışın sökme ve depolama, birkaç yılda bir kanvas değişimi. Bunları bir tabloya yazıp çadır başına yıllık maliyeti çıkarın, sonra kaç gece doluluğun bu maliyeti karşıladığına bakın. Tentrr'in iflas başvurusunda bir ekipman kiralama sözleşmesinin gündeme gelmesi, bu hesabın büyük ölçekte ne kadar ağır hale gelebileceğini gösteriyor.

Arazisini kamp alanına çeviren insanların daha istikrarlı bir örneğini Hipcamp yazımızda bulabilirsiniz. İki şirket aynı yıllarda aynı pazarda çalıştı, ama biri ekipmanı arazi sahibine bıraktı, diğeri kendisi üstlendi.

teknovan.io, kendi çadır ve parsellerini işleten kamp alanlarının doluluk verisini görmesi, rezervasyonlarını ve ödemelerini tek yerden takip etmesi için tasarladığımız bir yönetim aracı.

Kaynaklar

• Tentrr is turning private land into glampgrounds, with the help of VCs, TechCrunch
• Rent a tent: Startup matches landowners with campers, Houston Chronicle (AP)
• New York company brings glamping to Maine state parks, Bangor Daily News
• Tentrr, Wikipedia
• 4 Lessons Learned from the Rise and Fall of Tentrr, Outdoor Hospitality Weekly

Görsel kaynakları

Fotoğraflar bölgeyi tanıtmak içindir; kamp alanlarının kendi fotoğrafları değildir.

• Ören, Burhaniye: Aziz Akbiyik, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons